Belçika'da sosyal konutta oturuyor,Türkiye'de 16 mülkü var...İsmi verilmeyen Türk yalnız değil/Ali Kemal Erdem*

Finansal bilgi paylaşımı kapsamında Avrupa Birliği üyeleri,ülkelerinde yaşayan Türklerin,Türkiye'deki mâl varlıklarını araştırıp vergi kaçırıp kaçırmadıklarını tespit edebiliyor.Son dönemlerde bu yöndeki araştırmaların ve tespitlerin arttığı öne sürülüyor.

Hürriyet gazetesinde Hüseyin Gül'ün 25 Nisan 2023 târihli haberine [bkz. https://www.hurriyet.com.tr/avrupa/16-dairesi-var-ama-sosyal-konutta-oturmus-42256677] göre Belçika'da sosyal konutlarda oturan ancak ülke dışında herhangi bir mülkü bulunan kişilere yönelik iki yıldan beri bir soruşturma yürütülüyor.

Mart 2021'de başlatılan soruşturma sonuç verdi.Şu âna kadar 339 kişi tespit edildi.Üstelik bunlardan biri de Türk.

Adı açıklanmayan Türk uyruklu kişinin Belçika'da mâddî durumu iyi olmadığını beyân eden kişilere öncelikli hak tanınan sosyal konutta oturmasına karşın Türkiye'de 16 mülkü olduğu ortaya çıkarıldı.

Haberde soruşturma ve araştırma ekipleri,şüphelendikleri sosyal konut kiracılarının gerekirse ülkelerine kadar giderek kanıt topladığı da belirtildi.

35 bin euro cezâ alabilir

Doğru beyânda bulunmadığı tespit edilen kişileri bekleyen cezâ ise evden çıkarılma ve para cezâsı.

Sözkonusu Türk'ün 35 bin euroya kadar cezâ alabileceği de haberde belirtilen detaylar arasında.

Aslında bu yeni ve sadece Belçika'ya özgü bir durum da değil.

Sürecin başlangıcı Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) üyesi ülkelerin 2011'de Küresel Vergi Kaçakçılığıyla Mücâdele Antlaşması kapsamında "Finansal Hesap Bilgilerinin Otomatik Değişimi Antlaşması"nı onaylamasıyla başladı.

Antlaşma'nın bir hedefi de kara para aklanmasının ve terörün finansmanının önüne geçilmesi.

OECD üyesi olan ancak aynı zamanda anlaşmaya taraf olan ülkelerde neredeyse beş milyonu aşkın vatandaşı olan Türkiye,uzun yıllar boyunca altyapısının bilgi paylaşımına uygun olmadığını ileri sürerek yürürlüğe koymadığı anlaşmayı 31 Aralık 2019 târihinden itibâren hayata geçirdi.

Buna göre ülkeler Antlaşma'ya taraf olan diğer ülkelerde ikâmet eden kişilere ait hesap bilgilerini vergisel inceleme için elektronik ortamda diğer tarafa gönderecek.

Düzenleme ile farklı ülkelerde ikâmeti bulunan kişilere ait bilgilerin bankalar kanalıyla Maliye Bakanlığı'na oradan da ilgili ülkenin makâmına aktarılması gerekiyor.

Bu bilgileri alan muhatap ülke şayet ülkesinde yaşayan kişinin Türkiye'de mevcut olan hesabına,gelirlerine dâir kendisine bildirimde bulunulmadığını tespit ederse vergi kaçırmaktan cezâ kesebiliyor.

Aynı şekilde örneğin Türkiye'de yaşayan bir Alman,Almanya'daki gelirlerine dâir beyânda bulunmamış ise o da aynı şekilde Almanya'dan gelen bilgilerle burada cezâ alabiliyor.

Düzenlemenin yürürlüğe girdiği dönemde birçok gurbetçinin bundan dolayı cezâ alabileceği iddia edilmişti.

Üç ülke işi sıkı tutuyor,miktarın büyüklüğü görülünce araştırmalar arttı

Belçika'daki haberin ardından süreçteki son durumu öğrenmek için öncelikle gurbetçilerin yaşadığı hukûkî sorunlarla ilgili çalışmalar yapan Avukat Mehtap Biçer'e sorduk.

Otomatik bilgi paylaşımı çerçevesinde Türkiye'nin gurbetçilere ait mâl varlığı bilgilerini yurtdışına aktardığını söyleyen Biçer,Avrupa Birliği ülkelerinin yoğun bir şekilde araştırdığını belirterek,özellikle bu konuda Fransa,Hollanda ve Belçika'nın ön plâna çıktığını söyledi.

Biçer'e göre araştırmaların yoğunlaşmasında bu devletlerin yapılan tespitlerin büyüklüğü ve kesilen cezâların ciddi bir kaynak olduğunu keşfetmesi de var.

Türkiye ayağında da araştırılıyor

Biçer'e göre bu ülkede kurulan içlerinde Türklerin de bulunduğu şirketler Türkiye'ye gelerek burada belli hukûk bürolarıyla ve gayrimenkul şirketleriyle anlaşarak incelenmek istenen gurbetçilerin mal varlıkları araştırılıyor.

Biçer, gayrimenkûl değerleme uzmanlarının gurbetçilerce alınan evlerin ne zaman ve ne kadara alındığı,kaç para üzerinden satıldığı gibi bilgileri tespit ettiği,buradan bir vergi kaçırılıp kaçırılmadığının anlaşılmaya çalışıldığını da kaydetti.

Hapis cezâsı alan bile var

Elde edilen bilgilerin muhatabı ülkeye gönderildiği sonrasında orada araştırmaya konu olan gurbetçiye "Şu kadar mâlın varmış" denilerek vergi cezâlarının kesildiğini belirten Biçer,miktarın büyüklüğüne göre hapis cezâsı alanların da olduğunu,Fransa'da bu konuda örnekler bulunduğunu söyledi.

Gurbetçilere uyarı:Bir avukattan destek alarak kişisel verilerinizi güvene alın

Biçer,Türkiye'nin finansal bilgileri paylaşmasına karşın özellikle gayrimenkûllerle alâkalı bilgilere ulaşılmasını engellemeye çalıştığı ancak tapu kayıtları açık olduğu için anlaşılan firmalar üzerinden verilere yine de bir şekilde ulaşıldığını söyledi.

Biçer,bu nedenle gurbetçilere "Bu konuyu bilen bir avukattan yardım alarak kendilerinin onayının olmadığı kişilerce verilerin engelleyebilir" uyarısında bulundu.

Türkiye,gurbetçileri zamanında bilgilendirmedi

Almanya'da bir dönem Yeşiller Partisi'nden milletvekilliği yapan ve hâlen bu ülkede avukatlık yapan Memet Kılıç,Türkiye'nin konuya dâir gurbetçileri bilgilendirmekte geç kaldığını öne sürerek,"Kimseye bilgi vermeden böyle bir şey imzâlaması ve insânların böyle tek ayak üstünde yakalanmaları iyi olmadı.Tek tek örnekler çıkmaya devam edecek.Zâten geçen seçimlerden sonra da Türk vatandaşlarının kimlik bilgileri ortalığa saçılmıştı.Ondan sonra da çifte vatandaşlık konusunda da incelemeler çoğaldı.Almanya çifte vatandaş olduğunu tespit ettiği Türklerin,Alman pasaportuna el koyuyor" şeklinde konuştu.

"Almanya,komşularına göre süreci daha sakin yürütüyor"

Fransa,Hollanda ve Belçika'nın süreci Almanya'ya oranla daha sert yürüttüğünü,Türkiye'deki avukatlar aracılığıyla bilgilere ulaşmaya çalıştığını kaydeden Kılıç,Almanya'nın ise daha çok finansal bilgi paylaşımına uygun olarak Türkiye'den gelen bilgiler doğrultusunda maliyedeki bilgilere bakarak sonuca ulaşmaya çalıştığını kaydetti.

"Bu yılın başından beri tespitler arttı"

Belçika'daki olayı hatırlatan Kılıç,özellikle bu yılın başından beri Almanya dâhil olmak üzere Avrupa Birliği ülkelerinin bu tür tespitleri artırdığı ve kontrolleri sıkılaştırıldığını da sözlerine ekledi...

Ali Kemal Erdem,Belçika'da sosyal konutta oturuyor,Türkiye'de 16 mülkü var...İsmi verilmeyen Türk yalnız değil,Independent Türkçe,27 Nisan 2023.

https://www.indyturk.com/node/627526/haber/bel%C3%A7ikada-sosyal-konutta-oturuyor-t%C3%BCrkiyede-16-m%C3%BClk%C3%BC-var-i%CC%87smi-verilmeyen-t%C3%BCrk